Шәһри Казан

Владимир Путинның телләр турындагы сүзләре нәрсә аңлата?

«Рус теле безгә - күпмилләтле ил өчен, табигый милли каркас булып тора. Аны һәркем белергә тиеш. Россия халыклары телләре Россиядә яшәүче халыклар мәдәниятенең аерылгысыз өлеше булып тора. Аларны өйрәнү - Конституциянең ирекле хокукы. Ана теле булмаган телне кешегә мәҗбүриләп өйрәтергә дә, рус телендә белем бирү сәгатьләрен киметергә һәм дәрәҗәсен төшерергә...

«Рус теле безгә - күпмилләтле ил өчен, табигый милли каркас булып тора. Аны һәркем белергә тиеш. Россия халыклары телләре Россиядә яшәүче халыклар мәдәниятенең аерылгысыз өлеше булып тора. Аларны өйрәнү - Конституциянең ирекле хокукы. Ана теле булмаган телне кешегә мәҗбүриләп өйрәтергә дә, рус телендә белем бирү сәгатьләрен киметергә һәм дәрәҗәсен төшерергә дә ярамый. Россия төбәкләре башлыкларының бу мәсьәләгә аеруча игътибар итүен сорыйм».


Россия Президенты Владимир Путин.
(Узган атнада Йошкар-Олада милләтара мөнәсәбәтләр Советы утырышы вакытында әйткән сүзләре.)

Реклама



Камәрия Хәмидуллина, Казанның 2нче гимназиясе директоры:
- Россия Президенты Владимир Путинның: «Кешегә ана теле булмаган телне мәҗбүриләп укытырга ярамый», - дигән җөмләсен иң элек үзебезнең дөрес аңлавыбыз бик мөһим. Без ничек аңлап халыкка җиткерәбез, ул шулай китәчәк. Бу сүзләр татар теленә кагыла дип аңламадым, чөнки татар теле ул - безнең дәүләт теле. Конституциябез, аның гаранты, Президентыбыз бар. Сораулар туган очракта, без аңа мөрәҗәгать итәргә тиеш. Башка республикаларда милли телләр аларның дәүләт теле түгел. Әмма шулай булса да, ­Россия­ Конституциясе ана телен өйрәнүне, укытуны чикләми. Монда милли республикалар үзләре үк телне өйрәнүне яхшы итеп куярга тиешләр. Татар теле Татарстанда яшәүче руслар өчен дә дәүләт теле булып санала. Россия Президенты әйткән төсле үк, татар теле Татарстанда каркас булып тора. Димәк, Владимир Путинның сүзе Татарстанда русларга татар телен укытуга кагылмый. Бу хакта бәхәс була алмый, чөнки Конституция тарафыннан татар теле дәүләт теле саналган.

Энгель Фәттахов, Татарстанның мәгариф һәм фән министры:
- Мәктәпләрдә белем бирү программаларын төзегәндә, Татарстан федераль канун нормаларын үти. Татарстан Конституциясе, мәгариф нормалары турында, дәүләт телләре турында кануннар бар. Бездә ике дәүләт теле бертигез дәрәҗәдә өйрәтелә. Бу мәсьәләдә бернинди норма бозулар юк. Барлык эшләр Россиянең Мәгариф министрлыгы белән килештерелгән. Алга таба да үзебезнең белем бирү программасы кысаларында эш итәчәкбез. Рус телле укучылар, татар телен начар белүче балалар һәм татар телен камил белүчеләр өчен аерым концепцияләр бар. Бер ата-ана да баласының рус теле, татар теле һәм инглиз телен дә камил белүенә каршы түгелдер. Барысы да бездән тора. Шушы эшне дәвам иттерәчәкбез.

Илдар Гыйльметдинов, Дәүләт Думасының Милләтләр эшләре комитеты рәисе:
- Рус балалары түгел, үзебезнең татар балалары да белми әле татар телен. Безнең өчен аның кайсысы мөһимрәк? Мине беренче чиратта татар кешесенең үз туган телен белмәве борчый. Үлсәм үләм, рус баласына татарча өйрәтәм дигән принцип булмаска тиеш. Укытырга кирәкми димим мин, башкарак юнәлештә эшләргә, укыту дәресләренең күләмен, программасын, дәреслекләрен кабат карап чыгарга кирәк. Хәзерге күләмдә кирәкме ул дәресләр? Ничә еллардан бирле өйрәтәбез, нәтиҗәсе бармы, ни өчен шуның кадәр көч түгәргә? Без ул көчебезне татар балаларына сарыф итик. Дәреслекләр дигәннән, рус мәктәпләрендә укучы балалар өчен татар теле дәреслекләрен яңадан төзергә кирәк дип күптәннән әйтеп киләм. Алар бик катлаулы итеп төзелгән, икенче сыйныфта ук грамматика өйрәтә башлыйлар. Татарча гади сүзләр белән аралаша белсен ул. Аннары кызыксындыру чараларын булдыру мөһим. Дәүләт эшендә эшлисең килә икән, ике телне дә бел, ике телне беләсең икән, хезмәт хакыңа өстәмә була дигән мотивация булдырыйк.

Теги: 250
Нравится
Поделиться:
Реклама
Комментарии (0)
Реклама
  • 17 май 2018 - 11:28
    Өй салуның ние бар? - 2
  • «Үлемсез полк» маршында 165 меңнән артык кеше катнашты
  • Казанның Меньеллык мәйданында узган Җиңү парадыннан ФОТОРЕПОРТАЖ
  • Суга сикерү буенча дөнья сериясе. Казан. 2018-FINA
  • 1 май митингыннан ФОТОРЕПОРТАЖ
  • Тукайга багышланган шигырь бәйрәменнән ФОТОРЕПОРТАЖ
  • Тукай премиясен тапшыру тантанасыннан ФОТОРЕПОРТАЖ
  • Дәүләт Советы сессиясеннән ФОТОРЕПОРТАЖ 25.04.2018
  • «TMTV» музыкаль премиясе тапшыру тантанасыннан ФОТОРЕПОРТАЖ
  • Спорт гимнастикасы буенча Россия чемпионатыннан ФОТОРЕПОРТАЖ 18.04.2018
  • Икенчел чимал һәм кием җыю буенча мобиль пункты акциясе. Фоторепортаж
Соңгы комментарийлар
Интервью
  • 21 май 2018 - 17:00
    «Китапханә паркта» проекты старт ала Казанда узачак Футбол буенча дөнья чемпионаты көннәрендә Татарстан Республикасының Милли китапханәсендә узачак чаралар турында журналистларга китапханә директорының фәнни эшләр буенча урынбасары Ирек Һадиев сөйләде.
    49
    0
    0
  • 17 апрель 2018 - 11:15
    Илшат Әминов: «Дөнья йөзендә бер генә татар калса да, без аның өчен эшләячәкбез» «Яңа Гасыр» телерадиокомпаниясе татар журналистикасында өч студентны үз хисабына укытырга җыена. Телеканалда «Әйдә ТНВга» исемле бәйге игълан ителде, бу хакта телерадиокомпаниянең генераль директоры Илшат Әминов журналистлар белән очрашуда сөйләде. Матбугат конференциясендә телгә алынмый калган сорауларга ул эксклюзив әңгәмәдә җавап бирде.
    366
    0
    0
  • 17 апрель 2018 - 10:39
    Раиф Зиннәтуллин: «100% бала татар теленә каршы дип уйларга кирәкми» Казан башкарма комитетының милли мәгариф бүлеге методисты Раиф Зиннәтуллин йөз процент бала татар теленә каршы дип уйларга кирәкми. Балалар, бәлки, ата-аналары басымы астында аны сайламый торгандыр дип исәпли.
    359
    0
    2
  • 17 апрель 2018 - 11:03
    Осиноводан Швейцария ясамакчылар Казанда чүп яндыру заводы 2022 ел ахырында барлыкка килергә тиеш. Ул Казан читендәге Осиново бистәсе янында төзелер дип планлаштырыла. Төзелеш эшләре 28 миллиард сумга төшәр дип көтелә. Завод елына 550 мең тонна чүп яндырачак. Шуның нәтиҗәсендә 55 мегаватт электр энергиясе бүленеп чыга.
    354
    0
    0
Ночной режим