Укытучыга кыйммәтле бүләк бирергә ярыймы? Канун нәрсә ди

Күмәк рәвештә акча җыеп алынган техника, сертификат, акчалата «рәхмәт» канун бозу булып саналамы?
Бу мәсьәлә Россия кануннарында ачык итеп көйләнгән. Түбәндә гамәлдәге нормаларга таянып аңлатма бирәбез.
 
Ни өчен бүләк бәясенә чик куелган?
Дәүләт тарафыннан кертелгән әлеге чикләүләрнең төп максаты — ришвәтчелекне кисәтү һәм хезмәт мөнәсәбәтләрендә гаделлекне саклау. Дәүләт һәм муниципаль учреждениеләрдә эшләүчеләр, шул исәптән укытучылар, вазифаларын үтәгәндә бәйсез һәм объектив булырга тиеш.
Кыйммәтле бүләк исә, хәтта ул ихлас күңелдән бирелсә дә, читтән караганда мәнфәгатьләр каршылыгы тудырырга мөмкин. Мәсәлән, әти-әни тарафыннан бирелгән кыйммәтле бүләк укытучының билге куюына, бәйгеләргә тәкъдим итүенә яки башка карарларына йогынты ясаган кебек кабул ителергә мөмкин.
Нәкъ менә шуңа күрә канун чыгару органы бүләк бәясенә конкрет лимит билгеләгән.

Канун нигезе

Россия Федерациясе Гражданлык кодексының 575 нче маддәсе нигезендә, дәүләт һәм муниципаль учреждениеләр хезмәткәрләре үзләренең хезмәт вазифаларын үтәү белән бәйле рәвештә бәясе 3 мең сумнан артмаган бүләкләрне генә кабул итә ала.

Әлеге норма түбәндәгеләргә кагыла:
* гомуми белем бирү мәктәпләре укытучыларына;
* югары уку йортлары укытучыларына;
* балалар бакчалары тәрбиячеләренә;
* өстәмә белем бирү учреждениеләре педагогларына;
* башка бюджет мәгариф учреждениеләре хезмәткәрләренә.
3 мең сумнан артык бәядәге бүләкләрне кабул итү тыела.
Әлеге чик — канун белән билгеләнгән максималь сумма. Ул «якынча» яки «чама белән» дип түгел, ә төгәл лимит буларак карала.

 «Бүләк» төшенчәсенә нәрсә керә?
Канун «бүләк» төшенчәсен киң мәгънәдә аңлата. Түләүсез тапшырылган теләсә кайсы матди кыйммәт бүләк булып санала. Алар арасында:
* чәчәк бәйләмнәре;
* конфетлар, татлы ризыклар;
* сувенир продукциясе;
* көнкүреш техникасы;
* сертификатлар;
* акчалата суммалар (кулдан-кулга яки банк аша күчерелгән);
* кыйммәтле бизәнү әйберләре һәм башка товарлар.
Әти-әниләр комитеты тарафыннан коллектив рәвештә җыелган акчага алынган бүләк тә шул ук кагыйдәләргә буйсына.
Шуны да истә тоту мөһим: акчалата бүләкләр — иң катгый бәяләнә торган форма. Хәтта сумма 3 мең сумнан артмаса да, акча тапшыру үзе үк сораулар тудырырга мөмкин.

Чикләүләрне бозу нәрсәгә китерә?

Әгәр педагог 3 мең сумнан кыйммәтрәк бүләк кабул итә икән, бу дисциплинар җаваплылыкка китерергә мөмкин. Канун бозу очрагы ачыкланса, түбәндәге чаралар кулланылуы ихтимал:
* кисәтү ясау;
* шелтә белдерү;
* каты шелтә;
* хезмәт килешүен өзү (эшеннән азат итү).

Әгәр хәл ришвәт алу билгеләре белән бәйле дип табылса, мәсьәлә административ яки җинаять җаваплылыгына кадәр барып җитәргә мөмкин.
Шунысы мөһим: җаваплылык бүләкне бирүчегә дә, кабул итүчегә дә кагылырга мөмкин.
Хөрмәтле әти-әниләр! Укытучыга рәхмәт белдерү өчен кыйммәтле әйберләр мәҗбүри түгел. Ихлас сүз, рәхмәт хаты, балаларның уңышлары һәм хөрмәтле мөнәсәбәт — педагог өчен иң зур бәя.

Онытмыйк: чын рәхмәт акча белән түгел, ә күңел җылылыгы белән үлчәнә.

Лилия Гайнуллина әзерләде