Гает намазына барган кеше мәчет намазын укырга тиешме?

Бу көннең тагын нинди әдәпләре бар? Шулар турында безгә «Мөхәммәдия» мәдрәсәсе директоры урынбасары, “Тәүфыйк” мәчете имам-хатыйбы Зөлфәт хәзрәт Габдуллин сөйләде.

– Хәзрәт, ни өчен гает намазына барыр алдыннан хөрмә ашыйлар?
– Пәйгамбәребез салләллаһу галәйһи вә сәлләм, гаеткә барыр алдыннан, бу көнне үзенең уразада булмавын күрсәтеп, су эчкән һәм хөрмә ашаган. Корбан гаетендә, киресенчә, ашамыйча барып, мәчеттән кайткач, корбан шулпасыннан авыз иткән. Бу – Пәйгамбәребезнең сөннәте һәм без дә аны үтәргә тырышабыз, шуның белән саваплы да булабыз.

– Гаеткә бер юлдан барып, кайтканда икенче юлдан кайту да Пәйгамбәребез сөннәтеме?
– Гает намазына гына түгел, җомгага барганда да шулай эшләгән. Ул да сөннәт булып тора. Пәйгамбәребез салләллаһу галәйһи вә сәлләмнең бер хәдисендә: “Мәчеткә баручы кешенең һәр адымы өчен Аллаһ Тәгалә бүләгенә лаек була: уң аягын атлаган саен савап языла, сул аягын атлаган саен гөнаһлары ярлыкана. Аллаһ каршында дәрәҗәсе артыр. Һәр баскан урыны аның өчен шаһитлык кылыр”, – диелә. Шул сәбәпле төрле юлдан бару һәм кайту – сөннәт, әмма шарт түгел.

– Гает намазына барган кеше мәчет намазын укырга тиешме?
– Иртәнге намазын да мәчеттә укыган кеше мәчет намазын да укырга өлгерә. Әгәр гает намазына гына килсә, аның мәчет намазын укырга мөмкинлеге булмаячак, чөнки ул көнне имам вәгазь укый, мәчетләребез тулып тора, калган кешеләргә комачау итәргә тиеш түгел. Шуңа да гает намазына, мәчет намазын да, Коръән дә укырга җитешерлек итеп, иртәрәк килергә киңәш итәбез.

– Гает көнне өйдә таба исе чыгарырга кирәк, диләр. Ул каян килеп чыккан икән?
– Бу безнең гореф-гадәт кенә түгел, ул шулай ук сөннәткә туры килә. Пәйгамбәребез салләллаһу галәйһи вә сәлләм гает көнне бәйрәм кебек итеп үткәрергә кушкан. Өйдәгеләрне дә, күршеләрне дә тәмле ризык пешереп сыйлау – сөннәт.

– Гаеткә кадәр фитр сәдакасын да биреп өлгерергә кирәк бит әле.
– Фитр ул – ураза тоткандагы хата-кимчелекләребезне чистарту өчен бирелә торган сәдака. Пәйгамбәребезнең хәдисендә: “Фитр сәдакасын биргәнче рамазан уразасы җир белән күк арасында эленеп торыр”, – диелә. Аны бирүнең тагын бер максаты – гает алдыннан мохтаҗларны сөендерү.