Мөхәррәм абый быел бал кортлары күренмәгәнгә дә борчыла. Бик гаҗәп хәл, берне дә күргәнем юк, моңа башка бакчачылар да игътибар иткән, кышны начар чыкканнармы икән әле дип шикләнәм, ди ул.
Үсемчелектә дә югалтулар бар
Һәрхәлдә, әңгәмәдәшләребез шундый фикердә.
Актаныш районының авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек идарәсе җитәкчесе Нәфис Сәлимгәрәев әйтүенчә, аларда температура 9 градуска кадәр төшкән.
– Ике ел терлек азыгы әзерләүдә проблемалар булгач, быел да люцернаны югалтабыз дип борчылган идем. Алар өшемәгән, әмма үсеше тукталды. Суыклар килмәгән булса, 20 майда чаптыра башларга иде исәп. Шулай да 25ләре бу эшкә тотынырбыз дигән өмет бар. Кайдер участокларда аларның биеклеге 13-18 сантиметрга җиткән. Уҗым культураларының торышы начар дип әйтеп булмый. Алар буйга үсә, әмма башакта бөртек саны аз булыр кебек. Шуның белән уңышы да кимер дип шикләнәм. Өлкән агрономнар белән дә киңәшләштек, алар да шул ук фикердә, – ди Нәфис Сәлимгәрәев.
һава торышы аркасында чәчү эшләре дә сузыла, чөнки җир җылына алмый, яңгырлар явып тора.
– Хуҗалыклар бөртеклеләрнең мәйданнарын киметеп, югары табыш ала торган культураларга – җитен, көнбагыш, горчица, сояга күчтеләр. Тик аларны җир җылынмыйча чәчеп булмый. Узган ел бу чорда кукуруз 5 мең гектарда чәчелгән булган, быел бу эшкә ике генә хуҗалык кереште. Чәчкән арпа, бодайлар да үсеп китә алмый, – ди идарә җитәкчесе.
Ә менә Буадагы “Луч” хуҗалыгында шикәр чөгендерен янәдән чәчәргә туры килмәгәе. Районның авыл хуҗалыгы идарәсе җитәкчесе Ранис Габитов әйтүенчә, мең гектар тирәсе мәйдандагы шикәр чөгендере үсентеләре өшегән. Хуҗалык кабат чәчәргә планлаштырып тора, симәнәгә орлыклары җитәрлек, диде ул.
"Август-Агро" компаниясенең җитештерү буенча генераль директоры урынбасары Илнар Харисов та, көзге культуралар чәчелгән мәйданнардагы уйсу урыннарда урыны-урыны белән өшегән урыннар бар, ди. Аларга никадәр зыян килгәнен әйтергә әле иртәрәк икән.
– Вегетация процессы өчен уртача тәүлек температурасы 5 градустан югары булырга тиеш. Аннан түбәнрәк булганда, алар үсә алмый. Вегетация чоры башлангач, күпме өлеше үлгәнен белеп булачак. Әмма көзге бодай, арыш, рапсның уңышы кимиячәк дип шикләнәбез, – диде ул.
Буаның Кишер аксуы авылы халкы гомер-гомергә күпләп кишер үстерә. Суыкларның зыяны аларга да тигән. Илсөяр Гобәйдуллина әйтүенчә, кишерне яңадан чәчүче хуҗалыклар да бар.
– Безнең чорда мондый салкыннарның болай дәвамлы булганы юк иде. Алдагы елларда карлар яуса да, салкыннар булса да, бу кадәр озакка сузылмый иде. Туфрагы коры булган бакчаларга күбрәк зыян килде. Алар яңадан чәчәргә уйлап торалар, – диде ул.
Май балы да аз булачак
Бакчачы Мөхәррәм абый, бал кортлары күренми, дип борчылгач, Шәүкәт абый Хәйруллинга шалтыратып, умартачыларның хәлен белештек.
– Көзен кортлар күп үлде, кайбер районнарда яртысы үлеп бетте, диләр. Өстәвенә кышны да начар чыктылар. Сәбәпләрен төгәл генә әйтүче юк. Кортларга зыян китерә торган варроатоз дигән бөҗәк тә азган диләр. Көннәр салкын торгач та очмыйлар. Серкәгә очмагач, бал юк дигән сүз. Сатарлык май ае балы булмаячак, кортлар үзләренә ашарга җитәрлек җыя алса да яхшы, – ди Шәүкәт абый.
13 майда Татарстан башкаласында 106 ел үзгәрмәгән температура рекорды яңартылган. Бу хакта ТР Гидрометүзәгенең матбугат хезмәте хәбәр итә. «Казань-Аэропорт» авиация метеостанциясе билгеләгәнчә, башкалада температура -1,6 градус булган. «Казань-Сокол» метеостанциясендә минималь температура -2,4 градуска кадәр җиткән. Алдагы абсолют минималь температура 1918 елның 13 маенда билгеләнгән. Ул вакытта -1,4 градус суык булган.
Фото: шәхси архивтан
Кызыклы яңалыкларны күзәтеп бару өчен безнең МАХ каналына кушылыгыз.
Дилбәр Гарифуллина
Комментарийлар