“Салкынайтасын сизеп, күчмә кошлар быел бик иртә киттеләр”

Гидрометеорология үзәге алдагы берничә айда һава торышының ничек булачагын хәбәр итте.  

Синоптикларның фаразларына караганда, илнең бөтен территориясендә диярлек декабрьнең уртача температурасы, 2024 ел белән чагыштырганда, түбәнрәк булачак. Россиянең Европа өлешендә, Урал һәм Себер федераль округларының үзәк һәм көньяк төбәкләрендә гыйнварда да салкынрак булыр дип көтелә. Шул ук вакытта ноябрьдә салкынлык аномалияләре илнең Европа өлешенең төньягына, Төньяк-Көнбатыш төбәккә, Уралның төньягына һәм Себернең үзәк-төньяк районнарына кагылачак. Февраль Красноярск краеның төньяк районнарына һәм Якутиянең көнбатышына аерым салкыннар китерәчәк, дип билгеләп үтелә. Ә менә март илнең күп өлешендә гадәттәгедән җылырак булырга тиеш. 

Март аенда нинди һава торышы көтеләчәген халык синоптигы Рәис абый Шәкүров әлегә әйтергә кыенсынды, әмма аныңча да, кыш быел суыграк булачак. 
– Декабрьнең – соңгы, ә гыйнварның беренче егерме көнендә бик салкын булмагае. Температура 28-30 градуска кадәр төшәргә мөмкин. Узган елларда теркәп куйган мәгълүматлардан карап кына әйтәм мин моны. Җәй кышка яки кыш җәйгә охшап килә дип әйтеп булмый хәзер, шуңа бик чагышып та бетмәскә мөмкин, – дип кисәтә ул. – Явым-төшемгә килгәндә, кар өченче елгыдан – азрак, былтыргыдан күбрәк явачак. 

Хәтерләсәгез, 2023-2024 елгы кышта кар бик күп яуды, Рәис абый аны алдан ук фаразлаган һәм көрәкләрегезне әзерли торыгыз дигән иде һәм шулай булды да. Узган елны чын карны да 10 декабрьдә ятачак дигән иде, ул фаразы да туры килде. 

– Ә менә октябрь бик матур булачак. Ай басып туган. Явым-төшем аз булырга охшаган. Температура 20 градуска да күтәрелергә мөмкин. Елын хәтерләмим, бер елны 20 октябрьгә хәтле 20 градус җылы торды, – дип искә ала Рәис абый. 

Быел көз иртә киләчәк дип тә юраган иде. Шул сөйләшүне искә төшереп: “Бездә бер атнадан бирле кырау төшә. Салкынайтасын сизеп, күчмә кошлар да бик иртә киттеләр. Кара каргалар белән үрдәкләр генә калды”, – ди халык синоптигы. Кара каргаларның кайчан китәсен дә белә ул. Елның-елында 14 октябрьдә төнлә кузгалалар икән юлга. Китәр алдыннан, саубуллашкан кебек, авыл өстеннән дүрт-биш тапкыр әйләнеп алалар ди. Ни өчен нәкъ менә 14 октябрьдә китүләрен Рәис абый аңлата алмады.   

Ә менә фаразлары бу юлы да туры килерме? Вакыт күрсәтер анысын.