Чокырлардан зыян күрсәгез

Бу очракта нишләргә һәм тотылган чыгымнар өчен компенсацияне ничек дөрес таләп итәргә?

Кануннарны җентекләп карыйк
РФ Гражданлык кодексының 1064 нче маддәсе нигезендә матди зыян гаепле як тарафыннан кире кайтарылырга тиеш. Ягъни юлны карап тоту өчен җаваплы зат әгәр зыян юл өслегенең канәгатьләнерлек булмаган торышы аркасында килеп чыккан булса, зыян күрүченең чыгымнарын капларга тиеш.

Юлларның сыйфаты өчен кем җавап бирә соң? Монда барысы да җаваплылык бүленешенә бәйле: ишегаллары эчендәге юл участоклары идарәче компаниягә яки торак милекчеләре ширкәтенә (ТСЖ) карый; шәһәр урамнары җирле үзидарә органнары карамагында; федераль автотрассалар федераль автомобиль юллары идарәсе («Автодор») яки төбәк хакимиятләренең махсуслаштырылган структуралары тарафыннан карала.
Әгәр юлның конкрет милекчесенә карата шикләр туса, мәгълүматны махсус сервислар аша тикшереп була (мәсәлән, Росавтодор сайты).

ГОСТ нормалары нәрсәдән гыйбарәт?
Гамәлдәге ГОСТ Р 50597-2017 стандарты нигезендә юл өслегендә чокырларның рөхсәт ителә торган чик күләмнәре билгеләнде: юлдагы чокырның тирәнлеге биш сантиметрдан артмаска тиеш; максималь киңлеге алтмыш сантиметр рөхсәт ителгән; рөхсәт ителгән максималь озынлык - унбиш сантиметр. Билгеләнгән нормаларны бозу куркынычсызлык тудыра һәм ачыкланган җитешсезлекләрне кичекмәстән бетерүне таләп итә.

Моннан тыш, РФ Хөкүмәтенең 1090 нчы номерлы карары юл хуҗаларының ремонтлана торган участокларны бәхетсезлек очракларын булдырмау өчен тиешле билгеләр һәм тизлекне чикләүләр белән җиһазлау бурычын турыдан-туры күздә тота.
Һәм, ниһаять, сезнең гамәлләр алгоритмы

1. Әлеге очракны теркәгез! Беркая да ашыкмыйсыз икән, шундук туктагыз, авария сигнализациясен кабызыгыз һәм булган хәлне документлаштыра башлагыз:
-Һәлакәт урынын, чокырның үзен, аның урнашуын һәм тирәнлеген, киңлеген, озынлыгын да кертеп, эре планда фотога төшерегез.
-Әйләнә-тирә мохиткә игътибар итегез - янәшәдәге биналар, йорт номерлары язылган табличкалар, урам яктырткычлары.
-Шаһитлар бар икән, аларның контактларын алыгыз. 

2. ЮХИДИга мөрәҗәгать итегез.
Дәүләт автоинспекциясе хезмәткәрләренә булган вакыйга турында ашыгыч хезмәт номерына шалтыратып яки якындагы бүлеккә шәхсән килеп хәбәр итегез. Кирәкле кәгазьләрне төзегәннән соң, ЮХИДИ хезмәткәре өслекнең дефектына (ГОСТ таләпләрен бозу билгеләре, үлчәмнәре) дөрес характеристика керткәненә инаныгыз.

3. Юлның хуҗасын билгеләгез.  Сез кирәкле мәгълүматны ике ысулның берсе белән мөстәкыйль рәвештә ачыклый аласыз: федераль автомобиль юллары идарәсе («Автодор») сайты карталарыннан файдаланып; эш материалларын рәсмиләштергәндә турыдан-туры ЮХИДИнең җирле бүлекчәсенә мөрәҗәгать итеп.
4. Зыянның күләмен бәяләгез. Автомобильне ремонтлауга бәйле эшләренең реаль күләмен бәяләү өчен бәйсез эксперт оешмасы белән элемтәгә керегез. 

5. Рәсми дәгъва-хат языгыз. ЮХИДИ документларын һәм белгеч-эксперт хисапларын теркәп, автомобильгә зыянны каплау турында язманы юлның хуҗасына җибәрегез. Дәгъваларны ирекле рәвештә канәгатьләндерү өчен вакыт билгеләгез. Әгәр күрсәтелгән чорда компенсация килмәсә, сез судка гариза белән мөрәҗәгать итә аласыз.

Лилия Яфизова