Иң кадерле ике сызык
Гүзәл Гайнуллина әни булу бәхетенә ЭКО ярдәмендә ирешкән. Ул 2009 елның апрелендә кияүгә чыга. Өйләнешү белән үк ире Руслан белән әти-әни булу турында хыяллана башлыйлар. Әмма балага уза алмыйлар. Гүзәл эшкә урнаша, төрле гинекологлар бусагасын таптый, әмма көтелгән нәтиҗә булмый.
Еллар уза. Дуслары бер-бер артлы бала сөя, бәхетле әти-әниләргә әверелә бара, ә аларның гаиләсе һаман ишәйми. Шул чакта аларга репродуктологка мөрәҗәгать итеп, ЭКО программасы турында киңәшләшергә тәкъдим итәләр. Шулай итеп, 2014-2015 елларда Гүзәл белән Русланның озын һәм катлаулы юлы башлана.
ЭКОны дәүләт квотасы буенча да, түләүле рәвештә дә ясаталар. Ул вакытта процедура бәясе якынча 130 меңнән 200 мең сумга кадәр җиткән. Кайчак кредит алганнар, кайчак әти-әниләре ярдәм иткән, әмма алар беркайчан да туктамаган.
- ЭКО узган беренче клиникаларымның берсе «АВА-Казан» клиникасы булды. Мин анда ЭКОның барлык этапларын да үттем: гормональ стимуляция, гомуми наркоз астында пункция, күзәнәкләрне орлыкландыру, эмбрионнарны үстерү һәм күчереп утырту. Әмма, кызганычка каршы, нәтиҗә без көткәнчә булмады. Шуңа да карамастан, мин беркайчан да өметемне өзмәдем. Безнең дә әти-әни булачагыбызга ышандым һәм күңелем белән шуны тойдым, – дип искә ала Гүзәл.
Бу юлда аның өчен ире Русланның ярдәме бәяләп бетергесез була. Анализлар тапшырырга кирәк булса, шунда ук йөгереп бара ул, стимуляция вакытында укол ясарга кирәк дигәч, курыкмыйча шуңа өйрәнеп, уколларны да хатынына үзе ясый.
Шулай ЭКО процедураларын берничә тапкыр кабатлыйлар, ләкин алар да уңышсыз тәмамлана. Соңыннан клиниканы да, репродуктологны да алыштырырыга карар кылалар. Бу юлы «Әни һәм бала» клиникасына мөрәҗәгать итеп, юлны яңадан башлыйлар. 2020 елда, ЭКО да нәтиҗә бирмәгәч, хәтта суррогат ана хезмәтенә мөрәҗәгать итү турында да уйлый башлыйлар. Шартларын өйрәнәләр, алар өчен бала табарга риза булган хатын-кыз эзләргә керешәләр.
- 2021 елның гыйнварында, клиникадан шалтыратып, миңа бушлай квота бирелүен һәм тикшерүгә чакыруларын хәбәр иттеләр. Бу мөмкинлектән файдаланып карыйк, анысы да уңышсыз булса, башка юл сайларбыз, – дип карар кылдык.
Бу юлы без ПГТ – преимплантацион генетик тест үткәрергә булалар. Бу эмбрионның генетик сәламәтлеген тикшерүче анализ. 2021 елның гыйнвар ахырында эмбрион күчереп утыртыла. Ундүрт көннән соң тест ике сызыкны күрсәтә. Сөенечләреннән күккә кадәр сикерердәй була алар. 2021 елның 30 сентябрендә Гүзәл һәм Русланның 12 ел буе көткән газиз уллары дөньяга килә.
Ә иң гаҗәбе – 2023 ел ахырында Гүзәл табигый юл белән яңадан балага уза. 2024 елның июлендә гаиләләрен ишәйтеп, тагын бер уллары туа. Бу могҗиза түгелмени?
- Күпләр миннән көчне кайдан алдыгыз, дип сорый. Минемчә, бу һәр хатын-кыз күңелендә туганнан бирле булган ана булу инстинктыннан килә. Мин һәрвакыт әни булырга, балаларымны сөяргә, кочакларга, назларга хыялландым. Кияүгә чыккан көннән башлап, бу теләк бер генә мизгелгә дә күңелемнән китмәде. Мин көн саен дога кылдым, еладым, Аллаһтан безне бала бәхетеннән мәхрүм итмәвен сорадым. Чөнки һәр нәрсә Аллаһы Тәгаләнең ихтыярында. Тестта көткән ике сызыкны күргәч, үземне пыяла кебек сакладым. Табибларның һәр киңәшен төгәл үтәдем, өстәмә анализлар да сорап тапшырдым. Иң мөһиме – йөклелек өзелмәсен, сабыебыз исән-сау дөньяга килсен иде, дип теләдем, - дип үз хис-кичерешләре белән уртаклашты бәхетле әни.

Һәр алтынчы парның сынавы
Алия Гафиуллина, гинеколог, үзе дә баласызлык диагнозы белән очрашкан:
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы мәгълүматларына караганда, дөньядагы һәр алтынчы пар балага уза алмау проблемасы белән очраша. Бу якынча 15-18% тәшкил итә. Мондый хәлгә китерә торган сәбәпләр күптөрле.
Элек балага уза алмауның төп сәбәбе хатын-кыз факторы дип саналса, хәзер белгечләр бу проблеманың якынча 50 проценты хатын-кызларга, ә 50 проценты ир-атларга бәйле дип саный. Элек ир-ат факторы тиешенчә бәяләнмәгән, әмма хәзер диагностика мөмкинлекләре күпкә яхшырды.
Үземә килгәндә, мин эндометриоз диагнозы белән очраштым. Эндометриоз ул – эндометрий күзәнәкләренең аналык куышлыгыннан читкә таралуы белән бәйле авыру. Нәтиҗәдә, күремнәр көчле авртулар белән үрелеп килә, овуляция бозылуы, күкәй күзәнәкләре сыйфаты начараюы һәм аналык көпшәләренең үткәрүчәнлеге бозылуы күзәтелә. Минем очракта да нәкъ шулай булды.
Мин озакка сузып йөрмәдем. Балага уза алмауны җиңүем дә шуңа бәйле дип саныйм. Төрле БАДларга, шикле дәвалау ысулларына өмет багламадым. Балага уза алмауны дәвалауда төп урынны алып торган ярдәмче репродуктив технологияләргә мөрәҗәгать иттем. Шулар арасында иң билгелесе – ЭКО.
Мин, гомумән, чигенергә күнекмәгән. Миңа нәтиҗәгә ирешү, миннән торганның барысын да эшләү мөһим иде. Әлбәттә, мине якыннарым хуплады. Әти-әнием, ирем бу юлымда терәк булды. Бу күз яшьләре, үпкәләр, аңлашылмаучанлык, ачу тулы катлаулы юл булды. Әмма боларны җиңүчеләргә бүләкле булачак. Мин 4нче омтылыштан балага уздым. Хәзер күз нурыбыз – кызыбыз үсеп килә.
Шуңа күрә әгәр сез дә мондый проблема белән очрашкансыз икән, һичшиксез репродуктологка мөрәҗәгать итәргә кирәк. Балага уза алмауны гади гинеколог түгел, ә нәкъ менә репродуктолог дәвалый. Әгәр 35 яшькә кадәр бер ел дәвамында, ә 35 яшьтән соң алты ай дәвамында йөккщ узып булмый икән, бу репродуктолог консультациясе өчен җитди күрсәткеч булып тора.
Тагын бер кат кабатлыйм: вакытны югалтмагыз. Проблеманы кабул итегез, аннан качмагыз. Бүген репродуктив технологияләрнең мөмкинлекләре бик югары дәрәҗәдә, һәм күп кенә хатын-кызлар нәтиҗәле дәвалану ярдәмендә тиз арада әни була ала.
Шуны да онытмагыз: репродуктологка мөрәҗәгать итү һәрвакыт ЭКО билгеләнәчәк дигән сүз түгел. Кайберәүләргә табигый юл белән балага узарга мөмкинлек бирелә. Кемгәдер бер аналык көпшәсен дәвалау яки алу кирәк була, һәм шуннан соң йөклелек килә. Кемгәдер миоманы бетерү ярдәм итә, ә кайбер очракларда полипны алу гына да җитә. Иң мөһиме – вакытында табибка мөрәҗәгать итү һәм бу мәсьәлә белән җитди шөгыльләнү.

2025 елда Татарстанда мәҗбүри медицина иминияте (ОМС) буенча экстракорпораль орлыкландыру (ЭКО) процедурасын 2 меңнән артык хатын-кыз узган. Нәтиҗәдә 503 бала дөньяга килгән.
ТР Территориаль мәҗбүри медицина иминияте фонды директоры Алсу Мифтахова сүзләренә караганда, 2025 елда программаны финанслау өчен ике чыганактан барлыгы 309 миллион сум бүленгән. Бүген республикада ЭКОның нәтиҗәлелеге 34 процент тәшкил итә.
Татарстан Сәламәтлек саклау министрлыгының баш штаттан тыш репродуктологы Фирәя Сабирова билгеләп үткәнчә, Татарстанда, Россиянең башка төбәкләреннән аермалы буларак, ЭКО программасына ихтыяҗ кимеми. Әмма республикада ОМС буенча дәваланучылар саны кимү ягына бараАның мәгълүматы буенча, Татарстанда ел саен ОМС буенча ЭКО үткәрү өчен якынча 1,8 мең квота бүленә. Процедураны көтү вакыты 8-10 ай тәшкил итә. Шуңа күрә көтү исемлегендәге парлар саны кимесә дә, чиратлар әле дә саклана.
Кызыклы яңалыкларны күзәтеп бару өчен безнең МАХ каналына кушылыгыз.

Комментарийлар