Аерылышканда кредитны кем түли?

Бүген торак сатып алганда 50 процент очракта гаиләләр ипотека килешүе төзи. Гаилә аерылышкан очракта ипотека мәсьәләсендәге үзенчәлекләр турында Дәүләт алкоголь инспекциясенең Казан территориаль органы эчке базарны үстерү һәм координацияләү бүлеге җитәкчесе, юрист Марсель ШАҺИДУЛЛИН белән сөйләштек.
– Аерышкан очракта ипотекага алынган фатир кемгә кала?
– Монда торакның кайчан алынганлыгы, анда ана капиталы кергәнме, никах килешүе төзелгәнме – барысы да исәпкә алына. Россия Гаилә кодексының 36нчы маддәсе нигезендә, өйләнешкәнче алынган торак, йә парларның берсенә бүләк итеп бирелгән фатир аның милке булып санала. Аерылышканнан соң да ул аңа калачак. Шундый очраклар да була, әйтик, хатыны торакны ипотекага алган, аннары өйләнешкәннән соң, кредит суммасын ире дә түләгән. Мондый очракта аерылышканнан соң фатир хатын исемендә кала, ә ире түләгән акчаны кайтаруны сорый ала. Гадәттә, судта бу очракта акчаны суммага бәйле рәвештә уртак милектән түләнгән дип исәплиләр. Шуңа да акчалата ярдәм иткән ир милектән өлешкә өмет итәргә мөмкин. Барысын да суд хәл итә.
Әгәр фатир өйләнешкәч алынган икән, Гаилә кодексының 34нче маддәсе буенча, бу – ир белән хатынның уртак милке. Фатир кем исеменә рәсмиләштерелсә дә, анда аларның икесенең дә өлеше бар. Никах килешүе төзелгән булса, яки алдан милекне бүлү турында килешү булганда торак шул документка нигезләнеп бүленә. Гаиләдә балигъ булмаган балалар булганда, аларга да өлеш тиеш. Әгәр торак ана капиталын кулланып алынган икән балалар милекче булып санала. Ана капиталына торак максатчан алына. Ул өлеш – баланыкы, ир белән хатынның уртак милке булып саналмый. Балигъ булмаган балалар да милекче булып исәпләнә.

– Еш кына бергә яшәгән вакытта көнкүреш кирәк ярагын, техникасын да аласың, кредитны да рәсмиләштерәсең. Аерылышканда нишләргә?
– Ир белән хатынның мөнәсәбәтләре Россиянең Гаилә кодексына нигезләнеп көйләнә. Аерылышу процедурасы, шул исәптән милекне, бурычларны бүлү хокукый норматив документларга нигезләнергә тиеш. Гаилә кодексында бергә яшәгән вакытта алынган милек тигез бүленә дигән кагыйдә бар. Бу таләп банк, коммуналь хезмәтләргә дә кагыла. Гомуми кагыйдәләр буенча, кредитлар да икегә бүленә. Әгәр дә ике арада бәхәс чыкса, бу суд низегендә хәл ителә. Кыскасы, өйләнешкәнче сатып алынган торак, мирас буларак, йә бүләк итеп бирелгән торак, кием-салым гына бүленми.

– Кайбер хәйләкәрләр кредитны сиздермичә генә ала?
– Кулланучылар кредитын алганда гадәттә ир, хатын рөхсәте кирәкми. Шуңа да яшерен кредит алып аны үз кирәгенә кулланучылар да очрый. Ә аерылышкач кредитны уртак кулланылган акча итеп күрсәтергә телиләр. Суд мондый хәйләкәр кешеләрне тиз таный.

Фото:http://pixabay.com