“Төп закон социальләшә”

Юридик фәннәр кандидаты, КФУның Юридик факультетының халыкара һәм Европада хокуклар кафедрасы ассистенты, “Бәйсез иҗтимагый мониторинг” ассоциациясе координаторы Марсель Гәрәев фикеренчә, Конституциягә үзгәрешләр кертү табигый хәл һәм бу бер бездә генә күзәтелми.

- “Җитлеккән” яшькә җиткән Конституция замана кешеләренең ихтыяҗларына туры килми. Шуңа да замана таләпләренә туры килсен өчен аңа үзгәрешләр кертү шарт. Безнең Конституциягә 26 яшь булса да, кешелек кыйммәтләренә кагылган үзгәрешләрне кертү мөһим һәм бу хакта сүзләр дә күп булды.

Халыкара тәҗрибәне карасак, мисал өчен Финляндия, Конституция 1999 елда кабул ителгән. Шулай ук Европаның кайбер илләре 200 елдан соң гына Төп законнарын кабул итү очраклары бар.

Һәр 10-17 ел саен чит илләр Конституцияләренә үзгәрешләр кертә. Ә менә дөньяның алты  илендә Конституцияләргә 50 елдан артык үзгәрешләр кертелмәгән, - диде.

Баксаң, 2020 елда Конституциягә үзгәреш кертү ихтыяҗы Россиядә генә тумаган.

- Быел, Россия белән бергә, илнең Төп законына Италия һәм Япониядә дә үзгәрешләр кертү көтелә. Италиядә Конституцияне 1947 елда кабул иткән булганнар. Шул дәвер эчендә аңа ундүрт тапкыр төзәтмәләр керткәннәр, - ди Марсель Гәрәев.

Юридик фәннәр кандидаты, МГИМОның халыкара хокук факультеты деканы урынбасары Никита Молчаков та шундый ук фикердә.

- Мәңгелек Конституция була алмый, алар үзгәрә. Сәясәттә, икътисадта, социаль тормышта булган үзгәрешләр анарда да чагылыш таба. Теләсә кайсы Конституция дә үзгәрүгә дучар була. Чөнки ул Библия түгел. АКШ Конституцисен генә алыйк. Анарга 200 ел чамасы һәм ул “тере”. Шул дәвер эчендә аңа бары 27 үзгәреш кертелгән. Россия Конституцисенә кертелә торган үзгәрешләргә килгәндә, Президентның тәкъдимнәре Төп законны социальләштерүгә юнәлдерелгән, - дип белдерде Никита әфәнде.

Билгеле булганча, Конституциягә үзгәрешләр кертү буенча тавыш бирүләр 25 июньдә старт алачак һәм 1 июльгә кадәр дәвам итәчәк. Шул дәвер эчендә республиканың сайлау участокларына 3 млн га якын сайлаучы килүе көтелә.

Лилия ЛОКМАНОВА